Rola opieki długoterminowej w zapewnieniu godnego życia seniorom

Julian Kazimierz Auleytner

doi:10.57655/EXLIBRIS_2_2024_3

Data publikacji : 2025-01-31

Tom 27 Nr 2 (2024)

Rola opieki długoterminowej w zapewnieniu godnego życia seniorom

Julian Kazimierz Auleytner

https://orcid.org/0009-0003-3774-410X

DOI: https://doi.org/10.57655/EXLIBRIS_2_2024_3

Abstrakt

Unia Europejska uznaje opiekę długoterminową za jeden z elementów europejskiego filaru praw socjalnych. Opieka ta odnosi się do organizacji i świadczenia szerokiego zakresu usług i pomocy osobom, których zdolność do samodzielnego życia jest ograniczona w dłuższym przedziale czasowym. Usługi te mają na celu minimalizację stopnia utraty niezależności w funkcjonowaniu fizycznym i umysłowym, przywracanie sprawności lub zapobieganie skutkom jej utraty.

Autor poddaje ocenie stan obecny istniejących form opieki długoterminowej oraz przyznawanych świadczeń w ramach polskiego ustawodawstwa w systemie pomocy społecznej i medycznej. Wskazuje jednocześnie na konieczność zwiększenia rozwoju oraz dostępności usług opieki długoterminowej dla polskich seniorów. Przekłada się to na godne życie seniorów. Godne życie osób starszych jest kwestią wielowymiarową i wymaga holistycznej strategii na rzecz poprawy warunków życia tych osób. Tezą badawczą niniejszego artykułu jest stwierdzenie, że w nadchodzących latach będzie wzrastało zapotrzebowanie na usługi opieki długoterminowej.

Słowa kluczowe:

senior, opieka długoterminowa, opieka pielęgniarska

Szczegóły

Bibliografia

Statystyki

Autorzy

Pobierz pliki

PDF - pełny tekst artykułu

Zasady cytowania

Auleytner, J. K. (2025). Rola opieki długoterminowej w zapewnieniu godnego życia seniorom. Exlibris Biblioteka Gerontologii Społecznej, 27(2), 49–64. https://doi.org/10.57655/EXLIBRIS_2_2024_3

Wskaźniki altmetryczne

Cited by / Share

Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Bibliografia

Auleytner, J., Głąbicka-Auleytner, K. (2024). Nowy wymiar polityki społecznej Unii Europejskiej. Od kwestii socjalnych do praw socjalnych. Wydawnictwo Elipsa.

Bank Światowy (2024). Przegląd strategiczny systemu opieki długoterminowej w Polsce. Bank Światowy.

Bank Światowy (2015). Stan obecny i przyszłość opieki długoterminowej w starzejącej się Polsce. Uwagi na potrzeby opracowania polityki dotyczącej opieki długoterminowej. Bank Światowy.

European Commission. Directorate-General for Employment, Social Affairs and Inclusion. (2021). Long-term care report. Trends, challenges and opportunities in an ageing society. Volume II, Country profiles. Publications Office.

GUS (2023). Zdrowie i ochrona zdrowia w 2022 roku. Główny Urząd Statystyczny - Urząd Statystyczny w Krakowie.

GUS (2023). Prognoza ludności na lata 2023–2060, Główny Urząd Statystyczny.

Iwański, R. (2024). Opieka długoterminowa nad osobami starszymi (wyd. III). Wydawnictwo CeDeWu.

Komisja Europejska (2021). Europejski filar praw socjalnych. Bruksela.

Kubiak, M. (2016). Polityka społeczna wobec ludzi starych w Polsce na tle współczesnych przemian społeczno-gospodarczych. Uniwersytet Gdański.

Ministerstwo Zdrowia (2015). Dzienny dom opieki medycznej. Organizacja i zadania. Ministerstwo Zdrowia.

Paszkowska, M. (2022). Formy opieki długoterminowej nad osobami starszymi i niepełnosprawnymi w Polsce. Wydawnictwo Difin.

Pełnomocnik Rządu ds. Polityki Demograficznej (2021). Strategia demograficzna 2040. Pełnomocnik Rządu ds. Polityki Demograficznej.

Szatur-Jaworska, B. (2000). Ludzie starzy i starość w polityce społecznej. Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR.

Trafiałek, E. (2016). Innowacyjna polityka senioralna XXI wieku. Między ageizmem, bezpieczeństwem socjalnym a active ageing. Wydawnictwo Adam Marszałek.

Worach-Kardas, H. (2015). Starość w cyklu życia. Społeczne i zdrowotne oblicza późnej dorosłości. Wydawnictwo „Śląsk”.

Wunderlich, G. S., & Kohler, P. O. (red.). (2001). Improving the quality of long-term care. The National Academies Press.

Ziębińska, B. (2019). Polityczne, społeczno-demograficzne i zdrowotne uwarunkowania opieki nad ludźmi starszymi. Wydawnictwo „Śląsk”.

Netografia

https://analizy.mz.gov.pl/app_direct/mpz_2020_dluga/ [dostęp: 30.12.2024]

https://pacjent.gov.pl/opieka-dlugoterminowa [dostęp: 13.11.2024]

https://www.medonet.pl/zdrowie,skala-norton---czego-dotyczy-i-jak-oraz-kiedy-sie-ja-stosuje,artykul,1732049.html [dostęp: 12.11.2024]

www.mz/gov/pl [dostęp: 03.11.2024]

https://www.gov.pl/web/zdrowie/przeglad-strategiczny-opieki-dlugoterminowej-w-polsce-opracowany-przez-bank-swiatowy [dostęp: 12.11.2024]

www.nfz.gov.pl/gfx/nfz/userfiles/_public/dla_pacjenta/fop/przewodnik_dla_opiekunow_osob_niesamodzielnych [dostęp: 09.11.2024]

www.gov.pl/zdrowie [dostęp: 07.11.2024]

https://www.gov.pl/web/zdrowie/przeglad-strategiczny-opieki-dlugoterminowej-w-polsce-opracowany-przez-bank-swiatowy [dostęp: 30.10.2024]

https://cowzdrowiu.pl/aktualnosci/post/opieka-dlugoterminowa-w-polsce-mz-opublikowalo-raport [dostęp: 28.10.2024]

https://employment-social-affairs.ec.europa.eu/news/european-care-strategy-caregivers-and-care-receivers-2022-09-07_en#navItem-relatedDocument [dostęp: 03.11.2024]

https://www.gov.pl/web/uw-lodzki/mapa-potrzeb-zdrowotnych-2022---2026 [dostęp: 03.11.2024]

Akty prawne

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, Dz. U. 2004, nr 64, poz. 593 (z późn. zm.)

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, Dz. U. z 2021 r., poz. 1285 (z późn. zm.)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej, Dz. U. 1991, nr 91, poz. 408 (z późn. zm.)

Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej, Dz. U. 2011, nr 112, poz. 654 (z późn. zm.)

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 10 sierpnia 2018 r. w sprawie świadczeń pielęgniarskich i położniczych, Dz. U. 2018, poz. 1504

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 sierpnia 2021 r. w sprawie organizacji i świadczenia usług medycznych w ramach pielęgniarskiej opieki długoterminowej, Dz. U. 2021, poz. 1499

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie standardów organizacyjnych i wymaganych kompetencji dla placówek świadczących usługi opieki długoterminowej, Dz. U. 2023, poz. 1324

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2022 r. w sprawie wymagań dotyczących organizacji i zakresu świadczeń w ramach opieki paliatywnej i hospicyjnej, Dz. U. 2022, poz. 635

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 12 czerwca 2018 r. w sprawie organizacji i świadczenia usług medycznych w zakresie opieki paliatywnej i hospicyjnej, Dz. U. 2022, poz. 635

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu świadczeń pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej, Dz. U. 2015, poz. 1658

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 16 marca 2020 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu świadczeń pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej, Dz. U. 2020, poz. 460

Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 27 sierpnia 2021 r. w sprawie mapy potrzeb zdrowotnych, Dz. U. z dnia 30 sierpnia 2021, poz. 69

Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 22 września 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu świadczeń pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej, Dz. U. 2015, poz. 1240.